Fushat e punës

Që nga viti 2017, Iniciativa e Re Sociale (NSI) punon nga Mitrovica e Veriut për të ndërtuar një shoqëri ku çdo komunitet ka një rol të vërtetë në institucionet dhe në të ardhmen e tij. Puna jonë është e organizuar në pesë fusha: të drejtat e komuniteteve joshumicë, qeverisja e mirë, ballafaqimi me të kaluarën, ballafaqimi me të ardhmen dhe dialogu për normalizim. Pjesëmarrja ndëretnike është ombrella për të gjitha grupet tona të projekteve. Pavarësisht temës, kërkojmë mënyra për t'i sjellë njerëzit nga komunitete të ndryshme në të njëjtat procese, në të njëjtat salla dhe, kur është e mundur, në vendime të përbashkëta.

01

Të drejtat e komuniteteve joshumicë

Ngushtimi i hendekut mes asaj që garanton ligji dhe asaj që përjetojnë njerëzit

Korniza ligjore e Kosovës për mbrojtjen e komuniteteve joshumicë është ndër më gjithëpërfshirëset në Evropë, por hendeku mes asaj që garanton ligji dhe asaj që përjetojnë njerëzit mbetet i madh. NSI punon për ta ngushtuar atë, duke u fokusuar te komuniteti serb i Kosovës, por duke përfshirë edhe komunitete të tjera joshumicë.

  • Të drejtat gjuhësore. Së bashku me Zyrën e Komisionerit për Gjuhë, kemi mbështetur institucionet në zbatimin e Ligjit për Përdorimin e Gjuhëve dhe kemi promovuar shumëgjuhësinë.
  • Qasja në institucione. Hulumtojmë sa të qasshme janë institucionet publike në praktikë dhe avokojmë për heqjen e pengesave që identifikojmë.
  • Të drejtat e njeriut dhe media. Forcojmë organizatat e të drejtave të njeriut, monitorojmë mediat në gjuhën serbe dhe përforcojmë zërat e pakicave.
02

Qeverisja e mirë

Institucione transparente, llogaridhënëse dhe të përgjegjshme

Institucionet fitojnë besim kur janë transparente, llogaridhënëse dhe u përgjigjen të gjithë atyre që u shërbejnë. NSI punon në të dyja anët: forcojmë kapacitetin e institucioneve për të ofruar shërbime dhe aftësinë e qytetarëve për t'i kërkuar ato.

  • Qeverisja lokale. Kemi bashkëpunuar me shumë komuna, veçanërisht në veri të Kosovës, për transparencën, pjesëmarrjen e të rinjve në vendimmarrjen lokale dhe monitorimin e prokurimit publik dhe të shpenzimeve komunale.
  • Zhvillimi i politikave. NSI ka kontribuar në hartimin e strategjive qeveritare dhe të legjislacionit përmes grupeve punuese të Ministrisë së Punëve të Brendshme dhe Ministrisë së Drejtësisë.
03

Ballafaqimi me të kaluarën

Qasje gjithëpërfshirëse ndaj drejtësisë tranzicionale, me viktimat në qendër

Paqja e qëndrueshme kërkon një ballafaqim të sinqertë me trashëgiminë e konflikteve të viteve '90, ku çdo viktimë njihet pavarësisht përkatësisë etnike. NSI punon me viktimat dhe shoqatat e tyre në gjithë rajonin për një qasje gjithëpërfshirëse ndaj drejtësisë tranzicionale, me viktimat në qendër.

  • Parime të përbashkëta. Kemi mbështetur grupet e viktimave nga komunitete dhe vende të ndryshme në përcaktimin e parimeve të përbashkëta të drejtësisë tranzicionale dhe në avokimin për to.
  • Shoqata më të forta. Forcojmë kapacitetet e grupeve të viktimave për t'u angazhuar me institucionet si partnerë të barabartë.
  • Formësimi i politikave. Kemi lehtësuar kontributin e shoqërisë civile në Strategjinë Kombëtare për Drejtësinë Tranzicionale në Kosovë, me qytetarin në qendër.
04

Ballafaqimi me të ardhmen

Ndërtimi i besimit duke punuar krah për krah

Pajtimi do të thotë gjithashtu të ndërtosh diçka së bashku. Puna jonë me të rinjtë i bashkon të rinjtë nga komunitete të ndryshme në aktivitete të përbashkëta arsimore dhe kulturore. Nuk u kërkojmë të fillojnë duke u ballafaquar me të kaluarën; në vend të kësaj, ata ndërtojnë besim duke punuar krah për krah.

  • Aktivitete të përbashkëta. Trajnime, prodhim kreativ, media dhe projekte të përbashkëta që i bashkojnë të rinjtë.
  • Interesa të përbashkëta. Besimi rritet ndërsa të rinjtë punojnë krah për krah dhe zbulojnë çfarë kanë të përbashkët.
  • Kundërnarrativa. Të rinjtë zhvillojnë aftësi për t'iu kundërvënë narrativave përçarëse.
05

Dialogu për normalizim

Monitorimi i dialogut Beograd–Prishtinë dhe çfarë do të thotë ai në terren

Dialogu mes Beogradit dhe Prishtinës, i lehtësuar nga BE-ja, formëson jetën e përditshme në Kosovë, mbi të gjitha për komunitetin serb të Kosovës. NSI e monitoron dialogun dhe analizon se si zbatohen marrëveshjet e tij, ose mbeten të pazbatuara, dhe çfarë do të thotë kjo në terren.

  • Hulumtime dhe analiza. Rekomandime të bazuara në dëshmi për vendimmarrësit, nga barrierat tregtare dhe Ujmani deri te Ligji për të Huajt dhe Ligji për Automjetet.
  • Shkëmbime në nivelin Track II dhe Track III që sjellin në të njëjtën sallë zërat e shqiptarëve të Kosovës, serbëve të Kosovës dhe të Serbisë.
  • Samiti për Paqe dhe Demokraci në Kosovë (KPDS), që bashkëorganizohet çdo vit me Alternativën Qytetare të Kosovës dhe Institutin Evropian të Paqes.

NSI kontribuon në normalizimin e marrëdhënieve midis Beogradit dhe Prishtinës

Beograd – Prishtinë; Foto: EPA / Valdrin Xhemaj

NSI lehtëson shkëmbimin e hapur për dialogun dhe procesin e normalizimit të Brukselit midis vendimmarrësve nga shoqëria civile nga Kosova dhe Serbia. Për më tepër, NSI ofron analiza dhe rekomandime të pavarura të bazuara në prova për vendimmarrësit e përfshirë në proces.

Supozimet kryesore:

–  Ekziston një nevojë për nxitjen e një dialogu të rregullt të thelluar midis aktorëve të shoqërisë civile të angazhuar në normalizimin e marrëdhënieve nga të dy palët, në mënyrë që të jemi në gjendje të propozojmë përmirësime në dialogun e Udhës I midis zyrtarëve bazuar në një kuptim të thellë të dinamikat dhe ndjenjat politike nga të dy palët dhe NSI është i pozicionuar mirë për të lehtësuar një dialog të tillë.

–  NSI do të përfaqësojë dhe përfshijë përfaqësues të ndryshëm të komunitetit serb të Kosovës në dialogun ndërmjet aktorëve të shoqërisë civile nga anët e ndryshme, i cili do të shtojë zëra dhe perspektiva të rëndësishme në proces.

– NSI është e aftë të ofrojë analiza me cilësi të lartë duke përdorur provat e mbledhura përmes hulumtimeve cilësore dhe sasiore, dhe të prodhojë rekomandime për të cilat NSI është në gjendje të mbrojë me vendimmarrësit.

Për të parë projektet që ne jemi duke zbatuar ose kemi zbatuar në fushën e Normalizimit të marrëdhënieve / Dialogut, shihni Listën tonë të Referencës.

Ndertimi i besimit dhe ballafaqimi me te kaluaren

Iniciativa e Re Sociale mbështet qasje të ndryshme për nismat e Ndërtimit të Besimit dhe Ballafaqimit me të kaluarën midis komuniteteve

Iniciativa e Re Sociale synon te arrije disa rezultate per te permbushur kete qellim: 

– NSI do te jete kanali i tregimeve pozitive mbi maredheniet nderetnike dhe arritjen e nje publiku me te gjere duke ofruar mjete inovative te komunikimit per influencuesit vizual dhe te ceshtjeve publike (YouTubers, Instagramers, TikTokers, Gazetarët, Profesionistët dhe OSHC-të); 

–NSI do të jetë thirrësi dhe lehtësues për shkëmbimin e strukturuar të qëndrimeve dhe opinioneve, duke mbështetur kështu ndërtimin e besimit dhe bashkëpunimin ndërmjet OSHC-ve që flasin në emër të grupeve të ndryshme etnike në Kosovë; 

– NSI do të mbledhë dhe përhapë kundër-narrativa dhe histori pozitive, duke krijuar kështu hapësirë për shkëmbim dhe dialog duke u partnerizuar me mediat dhe mediat digjitale në mbarë Kosovën. 

Supozimet kryesore: 

– Zgjidhjet e reja inovative për ndërtimin e besimit do të rezonojnë më mirë me qytetarët, veçanërisht me të rinjtë, dhe korniza pozitive e marrëdhënieve ndëretnike mund të zvogëloj fuqinë dhe ndikimin keqdashës të narrativave negative në të cilat ata janë socializuar;

Foto: Emerging Europej

–“Xhepat e lirisë” ose forumet, të cilat heqin kufizimet e publicitetit, do të forcojnë lidhjet midis OSHC-ve nga komunitete të ndryshme, duke rritur kështu besimin midis tyre dhe duke i lejuar ata të krijojnë koalicione më të forta për tema të rëndësishme shoqërore, veçanërisht ato që lidhen me përfshirjen e komuniteteve joshumicë; – Angazhimi i audiencave të ndryshme me narrativa të kundërta për të njëjtën temë do të zbusë stereotipet e rrënjosura për komunitetet “tjera” dhe do të adresojë ankesat nga e kaluara, gjithashtu do të përgadis terrenin për ndërtimin e besimit.

Për të parë projektet që po zbatojmë ose kemi zbatuar në fushën e DwP/ndërtimit të besimit, shihni Listën tonë të Referencës.

Pjesëmarrja qytetare

NSI po punon për rritjen e pjesëmarrjes së jo-shumicës në proceset vendimmarrëse me qëllim që të ketë shërbime më të mira dhe t'i bëjë institucionet më të përgjegjshme.

Burimi: Fotoarkivi i NSI

NSI punon për të arritur këtë qëllim si në anën e ofertës ashtu edhe në atë të kërkesës së pjesëmarrjes qytetare: 1) në anën e kërkesës, rezultatet e angazhimit tonë janë përfitimet që qytetarët kanë duke shfrytëzuar mekanizmat e pjesëmarrjes së qytetarëve, dhe 2) krijimi i hapësira komunitare të profilit të ulët të cilat do të mbështesin zërat rezonante; 3) nga ana e ofertës, rezultatet e aktiviteteve tona do të vendosen dhe do të përmirësohen mekanizmat e pjesëmarrjes në institucione (në komunat me shumicë serbe të Kosovës).

Supozimet kryesore:

– Rritja e kërkesës për shërbime më të mira do të rrisë efikasitetin e institucioneve dhe do të rrisë përgjegjshmërinë e tyre;

– Zërat tingëllues hezitojnë të flasin për shkak të natyrës jo pluraliste të arenës politike të komunitetit serb të Kosovës, por pjesëmarrja e tyre në diskutime të mbyllura në grup do t’i inkurajojë ata të flasin në të ardhmen dhe të ruajnë kapitalin social të kërkuar për çdo veprim kolektiv. ;

– Komunat me shumicë serbe të Kosovës do të jenë të hapura për bashkëpunim për çështje jo kontroverse dhe do të pranojnë mekanizmat e pjesëmarrjes së qytetarëve.

Për të parë projektet që zbatojmë ose kemi zbatuar në fushën e Pjesmarrjës Qytetare, shihni Listë tonë të Referencës.